🌺 ଆରମ୍ଭ: ଏକ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଅଭିବାଦନ
ମାନ୍ୟବର ସଭାପତି ମହୋଦୟ, ସମ୍ମାନନୀୟ ବିଚାରକମଣ୍ଡଳୀ, ଗୁରୁଜନ ଏବଂ ମୋର ପ୍ରିୟ ସାଥୀମାନେ—
ଆପଣମାନଙ୍କୁ ମୋର ହୃଦୟଭରା ନମସ୍କାର।
ମୁଁ ଆଜି ଏଠାକୁ କେବଳ କିଛି କଥା କହିବାକୁ ଆସିନାହିଁ, ମୁଁ ଆସିଛି ଆମ ମାଟିର ଭାଷା, ଆମ ମାଆର ଭାଷା ଏବଂ ଆମ ଭବିଷ୍ୟତର ଭାଷା ପାଇଁ ଯୁକ୍ତି ରଖିବାକୁ।
ମୋର ବିତର୍କର ବିଷୟ ହେଉଛି—
“ମାତୃଭାଷାରେ ଶିକ୍ଷା, ଉତ୍ତମ ଶିକ୍ଷାର ମୂଳ ଆଧାର।”
ବନ୍ଧୁଗଣ! ମୁଁ ଆପଣମାନଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରୁଛି—
ଯେଉଁ ଶିଶୁ ନିଜ ମାଆକୁ ପ୍ରଥମେ ‘ମାଆ’ ବୋଲି ଡାକିବା ଶିଖେ, ସେହି ଶିଶୁକୁ ଜୀବନର ପ୍ରଥମ ପାଠ ଏମିତି ଏକ ଭାଷାରେ କାହିଁକି ପଢ଼ାଯିବ, ଯାହାକୁ ସେ ଠିକ୍ ଭାବରେ ବୁଝିପାରେ ନାହିଁ?
ଯେଉଁ ଶିଶୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଭାବେ, ଓଡ଼ିଆରେ ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖେ, ଓଡ଼ିଆରେ ନିଜ ମନର କଥା କହେ, ତାକୁ ଶିକ୍ଷାର ପ୍ରଥମ ସୋପାନରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଭାଷାର ବୋଝ ଦେଇ ଆମେ ତା’ର ଜ୍ଞାନର ଦ୍ୱାର ଖୋଲୁଛୁ ନା ବନ୍ଦ କରୁଛୁ?
“ଶିକ୍ଷାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଶିଶୁକୁ ଶବ୍ଦ ମୁଖସ୍ଥ କରାଇବା ନୁହେଁ, ତା’ ଭିତରେ ଚିନ୍ତା କରିବାର ଶକ୍ତି ଜାଗ୍ରତ କରିବା। ଆଉ ଚିନ୍ତାର ପ୍ରଥମ ଭାଷା ହେଉଛି ମାତୃଭାଷା!”
🌿 ପ୍ରଥମ ଯୁକ୍ତି: ମାତୃଭାଷା ବୁଝିବାର ଭାଷା, କେବଳ ପଢ଼ିବାର ଭାଷା ନୁହେଁ
ସମ୍ମାନନୀୟ ବିଚାରକମଣ୍ଡଳୀ!
ଧରନ୍ତୁ, ଜଣେ ଶିକ୍ଷକ ଛୋଟ ପିଲାକୁ ଇଂରାଜୀରେ କହିଲେ— “Plants prepare their own food through photosynthesis.”
ପିଲାଟି ବାକ୍ୟଟିକୁ ମୁଖସ୍ଥ କରିଦେଲା ଏବଂ ପରୀକ୍ଷାରେ ଲେଖି ଭଲ ନମ୍ବର ମଧ୍ୟ ରଖିଲା। କିନ୍ତୁ ଯଦି ତାକୁ ପଚରାଯାଏ, ଗଛ ନିଜ ଖାଦ୍ୟ କିପରି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ, ତେବେ ସେ ନିରବ!
ଅଥଚ ଶିକ୍ଷକ ଯଦି ସରଳ ଓଡ଼ିଆରେ ବୁଝାଇଦିଅନ୍ତି ଯେ ଗଛ ସୂର୍ଯ୍ୟାଲୋକ, ଜଳ ଓ ବାୟୁରେ ଥିବା ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳର ସାହାଯ୍ୟରେ ନିଜର ଖାଦ୍ୟ ତିଆରି କରେ, ତେବେ ପିଲାଟି ବିଷୟକୁ ବୁଝିବା ସହିତ ଅନ୍ୟକୁ ବୁଝାଇ ମଧ୍ୟ ପାରିବ।
ତେବେ କୁହନ୍ତୁ, କିଏ ଅଧିକ ଶିକ୍ଷିତ? ଯିଏ କେବଳ ମୁଖସ୍ଥ କରିଛି, ନା ଯିଏ ବୁଝିଛି?
“ମୁଖସ୍ଥ ବିଦ୍ୟା ପରୀକ୍ଷାରେ ନମ୍ବର ଦିଏ, କିନ୍ତୁ ବୁଝିବାର ବିଦ୍ୟା ଜୀବନରେ ସଫଳତା ଦିଏ।”
ମାତୃଭାଷା ଶିଶୁକୁ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିବାକୁ, ଯୁକ୍ତି କରିବାକୁ, ନୂଆ କଥା ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଏବଂ ନିଜର ମତ ପ୍ରକାଶ କରିବାକୁ ସାହସ ଦିଏ। UNESCO ମଧ୍ୟ ଶିଶୁଙ୍କ ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷାରେ ମାତୃଭାଷାର ଗୁରୁତ୍ୱ ଉପରେ ବାରମ୍ବାର ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଆସିଛି। ଭାଷା ଯେତେ ସହଜ ହେବ, ଜ୍ଞାନର ଦ୍ୱାର ସେତେ ବ୍ୟାପକ ହେବ।
🌏 ଦ୍ୱିତୀୟ ଯୁକ୍ତି: ମାତୃଭାଷା ହେଉଛି ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସର ମୂଳ
ବନ୍ଧୁଗଣ! ଗୋଟିଏ ଶ୍ରେଣୀଗୃହର ଦୃଶ୍ୟ କଳ୍ପନା କରନ୍ତୁ—
ଜଣେ ଛାତ୍ର ଇଂରାଜୀରେ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଜାଣିଛି, କିନ୍ତୁ ଭୁଲ୍ ଇଂରାଜୀ କହିଦେବା ଭୟରେ ହାତ ଉଠାଉନାହିଁ। ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଛାତ୍ର ନିଜ ମାତୃଭାଷାରେ ସହଜରେ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରୁଛି, ଯୁକ୍ତି ରଖୁଛି ଏବଂ ନୂଆ ଚିନ୍ତାଧାରା ପ୍ରକାଶ କରୁଛି।
କୁହନ୍ତୁ, କାହାର ଶିକ୍ଷା ଅଧିକ ଜୀବନ୍ତ?
“ଯେଉଁ ଶ୍ରେଣୀଗୃହରେ ପିଲା ପ୍ରଶ୍ନ କରିବାକୁ ଡରେ, ସେଠାରେ ଜ୍ଞାନର ଦ୍ୱାର ଅଧା ଖୋଲା ରହିଯାଏ।”
ମାତୃଭାଷା ଶିଶୁକୁ ନିଜର ଭାବନା ପ୍ରକାଶ କରିବାର ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିଏ। ଏହା ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳର ପିଲା, ଆଦିବାସୀ ଅଞ୍ଚଳର ପିଲା ଏବଂ ପ୍ରଥମ ପିଢ଼ିର ଶିକ୍ଷାର୍ଥୀଙ୍କୁ ଶିକ୍ଷା ସହିତ ସହଜରେ ଯୋଡ଼ିପାରେ। ଶିକ୍ଷା ସେତେବେଳେ ସଫଳ ହୁଏ, ଯେତେବେଳେ ଶିଶୁ ନିଜ ଜୀବନ, ପରିବାର, ସମାଜ ଓ ପରିବେଶ ସହିତ ଶିଖିଥିବା କଥାକୁ ତୁଳନା କରିପାରେ।
📚 ତୃତୀୟ ଯୁକ୍ତି: ମାତୃଭାଷା ଆମ ସଂସ୍କୃତି ଓ ପରିଚୟର ରକ୍ଷାକବଚ
ମାନ୍ୟବର ସଭାପତି ମହୋଦୟ!
ଭାଷା କେବଳ କିଛି ଅକ୍ଷରର ସମାହାର ନୁହେଁ। ଏହା ହେଉଛି ଗୋଟିଏ ଜାତିର ଇତିହାସ, ପରମ୍ପରା, ଭାବନା ଓ ଆତ୍ମପରିଚୟର ଜୀବନ୍ତ ଦଲିଲ।
ଆମ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ଦେଖନ୍ତୁ—ଏଥିରେ ରହିଛି ସାରଳା ଦାସଙ୍କ ମହାଭାରତ, ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିର ମହିମା, ଭକ୍ତକବିଙ୍କ ଭଜନ, ଲୋକଗୀତର ମାଧୁର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ଆମ ଗାଁ ମାଟିର ମହକ।
ଯଦି ଆମ ପିଲାମାନେ ନିଜ ଭାଷାରେ ଥିବା ସାହିତ୍ୟ, ଇତିହାସ ଓ ଜୀବନବୋଧକୁ ଭଲ ଭାବରେ ଜାଣିବେ ନାହିଁ, ତେବେ ଆମ ସଂସ୍କୃତିର ଏହି ଅମୂଲ୍ୟ ସମ୍ପଦକୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢ଼ି ପାଖରେ କିଏ ପହଞ୍ଚାଇବ?
“ଯେଉଁ ଗଛ ନିଜ ମୂଳକୁ ଭୁଲିଯାଏ, ସେ ଆକାଶ ଛୁଇଁବାର ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିପାରେ; କିନ୍ତୁ ଝଡ଼ରେ ଠିଆ ହୋଇ ରହିବାର ଶକ୍ତି ହରାଇପାରେ।”
ମୁଁ ଏଠାରେ ଇଂରାଜୀ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଭାଷାର ବିରୋଧ କରୁନାହିଁ। ମୁଁ କେବଳ କହୁଛି—ଅନ୍ୟ ଭାଷା ଶିଖିବା ପାଇଁ ନିଜ ଭାଷାକୁ ଅବହେଳା କରିବା ଆବଶ୍ୟକ ନୁହେଁ। ମୂଳ ମଜବୁତ ଥିଲେ ହିଁ ଶାଖା ଆକାଶକୁ ଛୁଇଁପାରେ।
💡 ଚତୁର୍ଥ ଯୁକ୍ତି: ମାତୃଭାଷା ଓ ଆଧୁନିକ ବିଜ୍ଞାନ ପରସ୍ପରର ବିରୋଧୀ ନୁହନ୍ତି
ପ୍ରତିପକ୍ଷ ବନ୍ଧୁମାନେ ହୁଏତ କହିପାରନ୍ତି ଯେ ଆଜିର ଯୁଗ ହେଉଛି କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଓ କୃତ୍ରିମ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତାର ଯୁଗ, ତେଣୁ ଇଂରାଜୀ ମାଧ୍ୟମ ହିଁ ଏକମାତ୍ର ରାସ୍ତା।
ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ପଚାରିବାକୁ ଚାହେଁ—
ବିଜ୍ଞାନର ଭାଷା ଯଦି କେବଳ ଇଂରାଜୀ ହୋଇଥାନ୍ତା, ତେବେ ଜାପାନ, ଜର୍ମାନୀ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ କୋରିଆ ଭଳି ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ନିଜ ଭାଷାରେ ପାଠ ପଢ଼ାଇ ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିରେ ବିଶ୍ୱର ଶୀର୍ଷରେ କିପରି ପହଞ୍ଚିପାରିଲେ?
ଆମେ ଓଡ଼ିଆରେ ଗଣିତ ବୁଝିପାରିବା, ବିଜ୍ଞାନର ତତ୍ତ୍ୱ ଶିଖିପାରିବା ଏବଂ ସେହି ସମୟରେ ଇଂରାଜୀର ବୈଷୟିକ ଶବ୍ଦ ମଧ୍ୟ ଶିଖିପାରିବା।
“ଇଂରାଜୀ ଶିଖିବା ଆମକୁ ନୂଆ ଦୁନିଆର ଦ୍ୱାର ଖୋଲିଦିଏ; କିନ୍ତୁ ମାତୃଭାଷାରେ ଦୃଢ଼ ଜ୍ଞାନ ଆମକୁ ସେହି ଦୁନିଆରେ ନିଜ ପାଦ ମଜବୁତ କରିବାକୁ ଶିଖାଏ।”
⚡ ପଞ୍ଚମ ଯୁକ୍ତି: ପ୍ରତିପକ୍ଷଙ୍କ ଯୁକ୍ତିର ଦୃଢ଼ ଉତ୍ତର
ମାନ୍ୟବର ବିଚାରକମଣ୍ଡଳୀ!
ପ୍ରତିପକ୍ଷ କହିପାରନ୍ତି ଯେ ଇଂରାଜୀ ମାଧ୍ୟମରେ ପଢ଼ିଲେ ଭଲ ଚାକିରି ଓ ବିଦେଶ ଯିବାର ସୁଯୋଗ ମିଳେ। ମୁଁ ସ୍ୱୀକାର କରୁଛି ଯେ ଇଂରାଜୀ ଜାଣିବା ଏକ ଭଲ ଦକ୍ଷତା। କିନ୍ତୁ—ଇଂରାଜୀ ଜାଣିବା ଏବଂ କେବଳ ଇଂରାଜୀରେ ହିଁ ସବୁ ବିଷୟ ଶିଖିବା, ଏହି ଦୁଇଟି କେବେ ଏକା କଥା ନୁହେଁ!
ଜଣେ ଡାକ୍ତର ରୋଗୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ମାତୃଭାଷାରେ ରୋଗ ବୁଝାଇଲେ ରୋଗୀ ଆଶ୍ୱସ୍ତ ହୁଏ। ଜଣେ କୃଷି ବିଶେଷଜ୍ଞ ଚାଷୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଭାଷାରେ ବୁଝାଇଲେ ପ୍ରକୃତ ବିକାଶ ହୁଏ।
“ଭାଷା ହେଉଛି ଜ୍ଞାନ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିବାର ମାଧ୍ୟମ, ଜ୍ଞାନର ମାପକାଠି ନୁହେଁ।”
❤️ ଷଷ୍ଠ ଯୁକ୍ତି: ଶିକ୍ଷାରେ ସମାନ ସୁଯୋଗର ଆଧାର ହେଉଛି ମାତୃଭାଷା
ସମସ୍ତ ପିଲାଙ୍କ ଘରେ ଇଂରାଜୀ କୁହାଯାଏ ନାହିଁ କି ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଖରେ ମହଙ୍ଗା ସାଧନ ନାହିଁ।
ଯଦି ଗୋଟିଏ ଶିଶୁକୁ କେବଳ ଭାଷା ନଜାଣିବା କାରଣରୁ ପଛୁଆ ବୋଲି ଧରାଯାଏ, ତେବେ ତାହା ପ୍ରତିଭାର ଅଭାବ ନୁହେଁ, ବରଂ ସୁଯୋଗର ଅଭାବ।
“ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶିଶୁର ମସ୍ତିଷ୍କରେ ପ୍ରତିଭାର ବୀଜ ରହିଛି; ଶିକ୍ଷାର କାମ ହେଉଛି ସେହି ବୀଜକୁ ଉପଯୁକ୍ତ ପରିବେଶରେ ବଢ଼ିବାକୁ ଦେବା।”
ମାତୃଭାଷାରେ ଶିକ୍ଷା ସମାଜର ପ୍ରତ୍ୟେକ ବର୍ଗର ଶିଶୁକୁ ସମାନ ସୁଯୋଗ ଏବଂ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ପ୍ରଦାନ କରେ।
🔥 ସପ୍ତମ ଯୁକ୍ତି: ନୂତନ ଶିକ୍ଷା ନୀତି (NEP 2020)ର ସମର୍ଥନ
ଭାରତର ଜାତୀୟ ଶିକ୍ଷା ନୀତି ୨୦୨୦ (NEP 2020) ପ୍ରାଥମିକ ସ୍ତରରେ (ଅତିକମରେ ଶ୍ରେଣୀ ୫ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏବଂ ସମ୍ଭବ ହେଲେ ଶ୍ରେଣୀ ୮ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ) ମାତୃଭାଷା ବା ସ୍ଥାନୀୟ ଭାଷାକୁ ଶିକ୍ଷାଦାନର ମାଧ୍ୟମ କରିବା ଉପରେ ବିଶେଷ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଛି।
ଏହା ପ୍ରମାଣ କରେ ଯେ ଆଧୁନିକ ମନସ୍ତତ୍ତ୍ୱ ଓ ଶିକ୍ଷାବିଜ୍ଞାନ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱୀକାର କରେ ଯେ ମାତୃଭାଷା ହିଁ ଶିଶୁର ସହଜ ଶିକ୍ଷଣର ପ୍ରକୃତ ରାସ୍ତା।
🌟 ଉପସଂହାର: ମନଛୁଆଁ ଶେଷ ବାର୍ତ୍ତା
ମୁଁ କୌଣସି ଭାଷାର ବିରୋଧୀ ନୁହେଁ; ମୁଁ କେବଳ ସେହି ଭୟର ବିରୋଧୀ, ଯାହା ଶିଶୁର ମନରୁ ଜ୍ଞାନର ଆନନ୍ଦକୁ ଛଡ଼ାଇ ନିଏ।
ମୋର ସ୍ୱପ୍ନ ଏମିତି ଏକ ଶ୍ରେଣୀଗୃହ, ଯେଉଁଠାରେ ଶିଶୁ ନିର୍ଭୟରେ ନିଜ ଭାଷାରେ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିବ, ବିଜ୍ଞାନର ଗଭୀରତାକୁ ବୁଝିବ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଭାଷାରେ ଦକ୍ଷତା ହାସଲ କରି ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱରେ ନିଜ ଦେଶ ଓ ମାଟିର ନାମ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରିବ।
“ମାଆର ଭାଷା ମନର ଆଲୋକ,
ଜ୍ଞାନର ପଥର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଦୀପ।
ନିଜ ଭାଷାରେ ମୂଳ ମଜବୁତ,
ବିଶ୍ୱ ଜିଣିବା ହେବ ସୁନିଶ୍ଚିତ!”
ଆମ ଭାଷା, ଆମ ଗର୍ବ!
ମାତୃଭାଷାରେ ଶିକ୍ଷା, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶିଶୁର ଅଧିକାର!
ଧନ୍ୟବାଦ। ଜୟ ହିନ୍ଦ! ଜୟ ଜଗନ୍ନାଥ! ଜୟ ଓଡ଼ିଶା!
